🧰 Cerrahi Setler ve Özellikleri (2025 Güncel Rehber + Ders Notu + Soru Cevap)
Ameliyathanelerde cerrahi işlemlerin güvenli, steril ve hızlı şekilde yürütülmesi, kullanılan cerrahi setlerin düzeni ve özelliklerine bağlıdır.
Her cerrahi branşın kendine özgü alet setleri vardır ve bu setler operasyonun türüne göre hazırlanır.
Bu yazıda, cerrahi setler ve özellikleri hakkında kapsamlı bir rehber bulacaksın — konu anlatımı, ders notu, tablolar, çıkmış sorular, deneme testleri ve samimi açıklamalarla! 👇
⚙️ Cerrahi Set Nedir?
Cerrahi set, belirli bir ameliyat türü için gerekli tüm aletlerin steril şekilde bir araya getirildiği, kullanıma hazır bir ekipmandır.
Her set; aletlerin fonksiyonuna, operasyon türüne ve cerrahi branşa göre hazırlanır.
💡 Örnek: “Apandisit ameliyatı için kullanılan set ile kalp ameliyatında kullanılan set tamamen farklıdır.”
🩺 Cerrahi Setlerin Genel Özellikleri
| Özellik | Açıklama |
|---|---|
| Malzeme | Paslanmaz çelik (stainless steel) veya titanyum |
| Sterilizasyon Uygunluğu | Otoklavda 134°C buhar sterilizasyonuna dayanıklı |
| Düzenleme | Fonksiyonel sırayla dizilir: kesici, tutucu, ayırıcı, dikiş aletleri |
| Etiketleme | Her setin adı, branşı ve kontrol tarihi etiketlenir |
| Bakım | Her ameliyat sonrası temizlik, kontrol ve yeniden sterilizasyon yapılır |
🩹 Not: Her cerrahi set “set kartı” ile birlikte gelir; içinde alet isimleri, sayıları ve kontrol listesi bulunur.
🧾 Cerrahi Set Çeşitleri
Cerrahi setler branşlara göre sınıflandırılır:
| Set Adı | Kullanım Alanı | İçerdiği Temel Aletler |
|---|---|---|
| Genel Cerrahi Seti | Karın içi operasyonlar | Bistüri, Kocher, Mayo makası, Allis pens, ekartör, portegü |
| Ortopedi Seti | Kemik ve eklem ameliyatları | Ronjur, kemik testeresi, klemp, matkap uçları |
| Kadın Doğum (Doğum & Sezaryen Seti) | Jinekolojik operasyonlar | Valf, spekulum, forseps, küret |
| KBB Seti | Kulak, burun, boğaz cerrahisi | Spekulum, aspiratör, mikro makaslar |
| Beyin Cerrahisi Seti | Nöroşirürjik işlemler | Mikroskopik klemp, koter, aspiratör, ekartörler |
| Göz Seti (Oftalmik Set) | Göz ameliyatları | Mikro pens, bistüri, ince iğne tutucu |
| Laparoskopi Seti | Kapalı ameliyatlar | Trokar, endokamera, koter, makas, port sistemi |
📚 Konu Anlatımı (Ders Notu Formatında)
-
Set Hazırlığı:
-
Kullanılacak ameliyat türü belirlenir.
-
Gerekli set steril depodan alınır.
-
Setin içinde eksik veya hasarlı alet var mı kontrol edilir.
-
-
Setin Sterilizasyonu:
-
Her ameliyat sonrası tüm aletler temizlenir.
-
Otoklavda sterilize edilir (134°C, 3–5 dk).
-
-
Set Düzeni:
-
Aletler fonksiyon sırasına göre dizilir:
1️⃣ Kesici – Delici
2️⃣ Tutucu – Kavrayıcı
3️⃣ Ayırıcı (Retraktör)
4️⃣ Dikiş Aletleri
5️⃣ Aspirasyon Aletleri
-
-
Kontrol:
-
Sterilizasyon sonrası set kartı kontrol edilir.
-
Eksik veya arızalı alet varsa kayıt altına alınır.
-
🧠 Örnek Çıkmış Sorular
Soru 1: Cerrahi setin sterilizasyonu genellikle hangi sıcaklıkta yapılır?
A) 121°C
B) 134°C
C) 100°C
✅ Doğru Cevap: B
Soru 2: Genel cerrahi setinde aşağıdakilerden hangisi bulunmaz?
A) Allis pens
B) Ronjur
C) Portegü
✅ Doğru Cevap: B (Ronjur ortopedi setine aittir.)
Soru 3: Set kartının amacı nedir?
✅ Set içeriğini kontrol etmek ve kayıt tutmaktır.
📖 Deneme Sınavı Soruları
1️⃣ Kadın doğum setinde aşağıdakilerden hangisi bulunur?
👉 Cevap: Spekulum.
2️⃣ Cerrahi setin içeriğinde enstrüman eksikse ne yapılır?
👉 Cevap: Set ameliyata alınmaz, eksik enstrüman tamamlanır.
3️⃣ Ortopedi setlerinde en sık kullanılan alet hangisidir?
👉 Cevap: Ronjur (kemik parçalayıcı).
❓ Sık Sorulan Sorular (SSS)
1. Cerrahi setler kim tarafından hazırlanır?
👉 Sterilizasyon ve ameliyathane teknikeri tarafından hazırlanır.
2. Set içeriği nasıl belirlenir?
👉 Operasyon türüne ve cerrahın tercihine göre belirlenir.
3. Setler kaç kez kullanılabilir?
👉 Uygun bakım ve sterilizasyonla uzun yıllar kullanılabilir.
4. Laparoskopik setler klasik setlerden farkı nedir?
👉 Kamera destekli, uzun saplı ve endoskopik sisteme entegredir.
5. Bu konu sınavda çıkar mı?
👉 Evet, özellikle ameliyathane hizmetleri ve sterilizasyon teknikleri derslerinde sıkça sorulur.
💬 Yorumlar
💬 “Set çeşitleri ve içerikleri tablo halinde çok faydalı olmuş.” – Sağlık Teknikeri Eda
💬 “Ronjur örneği tam sınavlık!” – Öğrenci Melih
💬 “Sterilizasyon aşamalarını sonunda ezberledim.” – Ameliyathane Hemşiresi Ayşe
⚕️ TIBBİ SORUMLULUK REDDİ BEYANI
Bu içerik yalnızca bilgilendirme ve eğitim amaçlı hazırlanmıştır.
Cerrahi setlerin hazırlanması ve kullanımı yalnızca yetkili sağlık personeli tarafından, Sağlık Bakanlığı standartlarına uygun olarak yapılmalıdır.
Bu makale tıbbi karar yerine geçmez.
