Ameliyathane Sterilizasyonu: Temizlikten Hayata Açılan Kapı

Ameliyathaneler, enfeksiyon riskinin en düşük olması gereken alanlardır. Bu nedenle ameliyathane sterilizasyonu yalnızca temizlik değil, adeta bir yaşam garantisidir. Peki bu kritik süreç nasıl yürütülüyor? Hangi kurallar geçerli? Görevlilerin işi ne? Hadi birlikte tüm detaylara bakalım!
Ameliyathane Sterilizasyonu Nedir?
Sterilizasyon, mikroorganizmaların ve sporların tümüyle yok edilmesidir. Ameliyathanede kullanılan aletlerin, yüzeylerin ve ekipmanların mikroorganizmadan arındırılması, hastaların güvenliği açısından hayati öneme sahiptir.
✅ Unutma: Sterilizasyon, dezenfeksiyondan farklıdır. Dezenfeksiyon mikroorganizmaların büyük bir kısmını yok ederken, sterilizasyon tamamını yok eder.
Sterilizasyon Görevlisi Ne İş Yapar?
Sterilizasyon biriminde çalışan personelin görevi sadece malzemeleri temizlemek değil, her aşamanın doğru ve kayıtlı şekilde yürütülmesini sağlamaktır.
Görev | Açıklama |
---|---|
Alet temizliği | Yıkama ve ön temizlik işlemleri |
Paketleme | Steril malzemelerin uygun paketlenmesi |
Cihaz takibi | Otoklav ve sterilizatörlerin kullanımı ve takibi |
Raporlama | Her işlem sonrası belge düzenleme |
Denetim | Steril ürünlerin kontrolünü sağlama |
Sterilizasyon Süreçleri Nelerdir?
Temizleme: Kan, doku artığı gibi organik materyaller uzaklaştırılır.
Durulama ve kurutma: Kimyasal kalıntılar giderilir.
Paketleme: Aletler özel malzemelerle paketlenir.
Sterilizasyon: Buhar, plazma ya da etilen oksit gazı kullanılarak işlem yapılır.
Depolama: Kullanıma hazır halde, steril raflarda bekletilir.
Sterilizasyon Kuralları Nelerdir?
Her malzeme kendi uygun yöntemine göre sterilize edilmelidir.
Sterilizasyon kayıtları eksiksiz tutulmalıdır.
Tek kullanımlık ürünler tekrar sterilize edilmemelidir.
Sterilizasyon sonrası kontaminasyon önlenmelidir.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
Ameliyathane sterilizasyonu kaç derece yapılır?
👉 Genellikle buhar sterilizasyonu 121-134°C arası uygulanır.
Sterilizasyon süresi ne kadar?
👉 Kullanılan yönteme göre 15 dakikadan 12 saate kadar sürebilir.
Sterilizasyon yönetmeliği var mı?
👉 Evet, Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenmiş detaylı sterilizasyon ve dezenfeksiyon yönetmelikleri bulunmaktadır.
Sterilizasyon görevlisi kimdir?
👉 Bu kişiler sağlık personeli ya da özel eğitimli teknik personel olabilir.
Sterilizasyon kayıtları neden önemlidir?
👉 Her işlemin doğruluğunu ve izlenebilirliğini sağlar. Denetimlerde yasal dayanak oluşturur.
Tablo: Sterilizasyon Yöntemleri ve Özellikleri
Yöntem | Sıcaklık | Süre | Kullanım Alanı |
---|---|---|---|
Buhar (otoklav) | 121-134°C | 15-60 dk | Genel cerrahi aletleri |
Etilen oksit | 37-63°C | 3-12 saat | Isıya duyarlı ürünler |
Plazma (H2O2) | Düşük ısı | 45-75 dk | Optik cihazlar |
Kaynaklar:
T.C. Sağlık Bakanlığı Ameliyathane Hizmetleri Rehberi
MEGEP Sağlık Hizmetleri Sterilizasyon Modülü